Μια ατέλειωτη ιστορία πολιτισμού

Η Χαλκιδική, σύμφωνα με ευρήματα από την προϊστορική εποχή στην περιοχή των Πετραλώνων, κατοικήθηκε περίπου πριν από 700.000 χρόνια. Η αρχαιολογική σκαπάνη έχει εντοπίσει οικισμούς στη δυτική και κεντρική Χαλκιδική που υπήρχαν ήδη από τη Νεολιθική Εποχή και την Εποχή του Χαλκού, ενώ πολλές πόλεις άνθησαν ανά τους αιώνες, όπως η Όλυνθος, η Ποτίδαια, τα Στάγειρα και η Τορώνη.

Το 384 π.Χ. γεννήθηκε στα Στάγειρα ο μεγάλος φιλόσοφος Αριστοτέλης, ο οποίος υπήρξε δάσκαλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Η Χαλκιδική πήρε το όνομά της από την πόλη Χαλκίδα που βρίσκεται στην Εύβοια και η οποία αποίκησε την περιοχή κατά τον 8° και 7° αιώνα π.Χ.

Αλλά και κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, η Χαλκιδική δεν έμεινε αμέτοχη στην Ιστορία της Ελλάδας. Την άνοιξη του 1821 και με την καθοδήγηση του Εμμανουήλ Παπά, οι κάτοικοι επαναστατούν κατά του κατακτητή και το Νοέμβριο του ίδιου χρόνου μετά από συνεχείς μάχες γίνεται ο «χαλασμός της Κασσάνδρας».

Ο νομός καταστράφηκε ολοσχερώς. Αφού ορθοπόδησε, ακολούθησαν πολλοί αγώνες και η πολυπόθητη ελευθερία ήρθε επιτέλους τον Οκτώβριο του 1912.

Μια καινούρια φάση στην ιστορία της Χαλκιδικής ήρθε το 1922, όταν στην περιοχή εγκαταστάθηκαν οι χιλιάδες πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία και δημιούργησαν γύρω στα 30 καινούρια χωριά δίπλα στα ήδη υπάρχοντα ντόπια. Η συμβολή των προσφύγων έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του οικονομικού, κοινωνικού και πολιτιστικού τοπίου της σημερινής Χαλκιδικής.